پرتابگر قاصد و ماهواره نور
توضیحات وحید بهلوری عضو هیات علمی دانشگاه فنی و حرفه ای خراسان رضوی ودکتری تخصصی مهندسی هوافضا

پرتابگر قاصد و ماهواره نور

یک سامانه فضایی از سه قسمت اصلی «پرتابگر، ماهواره و ایستگاه زمینی دریافت سیگنال­های رادیویی» تشکیل می­شود. از سه قسمت مذکور، پرتابگر مهمترین و پیچیده­ترین بخش یک سامانه فضایی است. از این­رو کشورهای دارای ماهواره در دنیا زیاد هستند اما کشورهای صاحب فناوری پرتاب محدود به 12 کشور بوده و با افتخار کشورمان هفتمین کشور است که توانایی پرتاب اجرام به فضا را دارد.

در پرتابگر قاصد دو نکته اساسی وجود دارد. نکته اول سکوی پرتاب متحرک و نکته دوم ترکیب سوخت جامد و مایع است. در پرتابگرهای سکو ثابت، قبل از عملیات پرتاب، (توسط عکس­های هوایی و فضایی) سایرین از این مسئله آگاه می­شوند اما در پرتابگرهای سکو متحرک، پرتاب کاملاً پنهان است. نکته دوم سوخت ترکیبی جامد و مایع در این پرتابگر است. هرکدام از دو نوع سوخت،­ ویژگی­هایی دارند. سوخت مایع سریع محترق شده و قابلیت کنترل بیشتری دارد. ساختار سوزش سوخت جامد ساده­تر بوده و با نرخ یکسانی احتراق ایجاد می­شود. لذا پرتابگر قاصد با ترکیب این دو از مزیت هر دو نوع سوخت برخوردار است.

مدارهای ماهواره­ای معمولاً به سه دسته مدارهای ارتفاع پایین (کمتر از 1000 کیلومتر) یا اصطلاحاً LEO مدارهای ارتفاع میانی (1000 تا 35000) یا اصطلاحاً MEO و مدار سنکرون با زمین ( ارتفاع 35786 کیلومتری) یا اصطلاحاً GEO تقسیم می­شوند. کاربرد عمده هر کدام از این مدارها به ترتیب سنجشی (تصویربرداری، تجسسی، هواشناسی و ...)، ناوبری (GPS، GLONASS، GNSSو...)، مخابراتی (تلفن همراه، اینترنت، تلویزیون و ...) است.

در این بین ماهواره نور در مدار کم ارتفاع و با کاربرد تصویربرداری در حال چرخش به دور زمین در مدار شبه دایروی با ارتفاع حدود 440 کیلومتری از سطح زمین قرار دارد. این ماهواره در هر 24 ساعت حدود 15 مرتبه به دور زمین می­چرخد و هر تکرار مداری آن حدود 90 تا 95 دقیقه طول می‌کشد و سرعت چرخش آن حدود 7.64 کیلومتر بر ثانیه است.

از طریق لینک زیر می­توانید بصورت برخط این ماهواره را در مدار رصد کنید.

  https://www.n2yo.com/satellite/?s=45529#results 

 

با احترام

وحید بهلوری

دکتری تخصصی مهندسی هوافضا